Quán cafe võng là quán cho khách nằm võng thay vì ngồi ghế, thường đặt ở sân vườn, ven quốc lộ hoặc ven sông. Khác với quán thường, bài toán chính ở đây là kích thước và kết cấu: mỗi võng cần một dải đất dài 3–3,5 m, hai điểm treo phải chịu được lực kéo khi người nằm đung đưa, và mái che phải phủ hết chiều dài võng. Phần trang trí chỉ đến sau khi ba việc này đã xong.
Tóm tắt nhanh
- Khoảng cách hai móc của một võng người lớn thường khoảng 2,8–3,5 m, móc cao khoảng 1,6–1,8 m (tham khảo).
- Điểm treo chịu lực kéo xiên và lực giật khi đung đưa, lớn hơn nhiều so với cân nặng người nằm.
- Lối đi giữa hai hàng võng giữ từ 1,2 m, không tính phần võng phình ra hai bên.
- Vải võng cần thay xoay vòng và giặt định kỳ; võng lưới dù mau khô hơn vải cotton.
Quán võng sân vườn và quán võng ven đường
Cùng là quán võng nhưng hai mô hình này phục vụ hai nhóm khách khác nhau, nên cách thiết kế cũng khác.
| Tiêu chí | Quán võng sân vườn | Quán võng ven đường, ven quốc lộ |
|---|---|---|
| Khách chính | Người trong vùng, nhóm bạn, khách nghỉ trưa | Tài xế, khách đi đường nghỉ chân |
| Thời gian ngồi | Lâu, có khi cả buổi | Ngắn, 30 phút đến 1 giờ |
| Che nắng | Cây tán kết hợp mái nhẹ | Mái lớn cố định, phủ hết hàng võng |
| Điều quan trọng | Cảnh quan, chống muỗi, yên tĩnh | Chỗ đỗ xe, nhà vệ sinh, dễ thấy từ xa |
| Kiểu treo hợp | Treo giữa cột gỗ, cột bê tông, có thể kết hợp cây lớn đã kiểm tra | Dãy khung thép liền dưới mái, dễ bảo trì |
Với quán ven đường, chỗ đỗ xe quyết định khách có ghé hay không. Bãi đỗ nên nằm trước quán, nhìn thấy được từ chỗ nằm võng để khách yên tâm. Với quán sân vườn, các vấn đề về cây, thoát nước và muỗi có ở bài thiết kế quán cafe sân vườn.
Khoảng cách móc và cách bố trí hàng võng
Kích thước võng trên thị trường khá khác nhau, nên cần đo võng thật trước khi khoan móc. Mốc tham khảo cho võng người lớn loại thông dụng:
| Thông số | Mốc tham khảo | Ghi chú |
|---|---|---|
| Khoảng cách giữa hai móc | 2,8–3,5 m | Võng dài thì khoảng cách lớn hơn |
| Chiều cao móc so với nền | 1,6–1,8 m | Điều chỉnh để đáy võng khi có người nằm cách nền khoảng 40–50 cm |
| Dải chiếm chỗ của một võng | Rộng 1,2–1,5 m | Gồm phần võng phình ra và biên độ đung đưa |
| Lối đi giữa hai hàng võng | Từ 1,2 m | Tính từ mép dải chiếm chỗ, không tính từ dây treo |
| Lối phục vụ | Từ 0,9 m | Đủ cho nhân viên bưng khay |
Hai cách bố trí hay gặp:
- Hàng võng song song, mỗi võng treo giữa hai cột, các võng cách nhau theo dải chiếm chỗ. Cách này dễ phục vụ, dễ quản lý số võng.
- Treo hình rẻ quạt quanh một cột trung tâm, các võng tỏa ra như nan quạt. Tiết kiệm cột nhưng cột giữa chịu lực rất lớn và khách nằm chụm đầu vào nhau, ít riêng tư.
Mỗi võng nên có một bàn nhỏ thấp hoặc đôn gỗ bên cạnh để khách đặt ly, đặt điện thoại. Đặt ở phía đầu võng để khách với tay được mà không phải ngồi dậy hẳn. Lối đi phải đủ sáng vào buổi tối, dùng đèn thấp chiếu xuống nền để khách không vấp dây treo.
Kết cấu treo: phần không được làm ẩu
Người nằm võng tạo ra lực kéo theo phương xiên vào hai điểm treo, và khi đung đưa hay ngồi phịch xuống, lực này tăng lên đáng kể. Vì vậy móc võng không thể treo tùy ý vào bất cứ cột hay tường nào.
- Cột treo nên là cột bê tông cốt thép, cột thép hoặc cột gỗ đặc có chân chôn sâu, đổ móng. Không treo vào tường gạch lửng, cột tre nhỏ hay lan can.
- Móc treo dùng bu lông xuyên cột hoặc bản mã hàn, không dùng tắc kê nhựa. Dây treo dùng xích inox hoặc dây dù chịu lực, có ma ní để tháo võng nhanh.
- Khung thép liền dưới mái là cách gọn cho quán nhiều võng: các cột nối với nhau bằng dầm, lực được chia đều và không phụ thuộc vào cây hay tường.
- Treo vào cây lớn chỉ nên làm khi cây đã được kiểm tra, có đai bảo vệ vỏ cây, và không treo vào cành.
Kết cấu treo nên có kỹ sư kết cấu tính toán, nhất là khi treo vào dầm mái hoặc công trình có sẵn. Hằng tháng cần kiểm tra móc, xích, ma ní xem có gỉ, mòn hay lỏng không, và thay dây dù khi bắt đầu xơ.
Che nắng, che mưa và giữ mát
Khách nằm võng ở yên một chỗ khá lâu, nên nắng chiếu vào người là bỏ đi ngay. Mái che phải phủ hết chiều dài võng, cộng thêm phần đua ra để chắn nắng xiên buổi chiều. Mép dưới mái nên cao từ 2,4 m trở lên để không bí (tham khảo).
- Mái lá, mái tranh mát, hợp quán sân vườn nhưng cần thay định kỳ và có rủi ro cháy, cần hỏi PCCC địa phương.
- Tôn cách nhiệt bền, chống mưa tốt, hợp quán ven đường có nhiều võng.
- Lưới che nắng, giàn cây leo cho khu võng phụ, nhưng không che được mưa.
- Quạt treo tường hoặc quạt trần ngoài trời dọc hàng võng, đặt sao cho gió thổi ngang qua người nằm.
Mặt hứng gió và mưa tạt nên có rèm bạt cuộn. Nền khu võng nên dốc nhẹ ra rãnh thoát nước, lát gạch nhám hoặc đá, không để đất trần vì mưa xuống sẽ thành bùn ngay dưới võng. Cách chọn mái và thoát nước chi tiết có ở bài quán cafe ngoài trời.
Vệ sinh võng và vận hành
Võng là thứ khách tiếp xúc trực tiếp bằng cả người, nên vệ sinh quyết định khách có quay lại không.
- Chọn vải dễ giặt, mau khô: lưới dù, vải dù hoặc vải bố mỏng. Vải cotton dày êm hơn nhưng lâu khô và dễ mốc vào mùa mưa.
- Có võng dự phòng để thay xoay vòng, giặt và phơi khô hẳn trước khi treo lại.
- Màu vải nên là màu trung bình như xanh rêu, nâu, xám; màu trắng nhanh ố, màu quá đậm nhanh bạc.
- Khu phơi và kho nên tách khỏi khu khách, có mái che.
- Nhà vệ sinh sạch và dễ tìm là điểm khách đi đường để ý nhiều nhất.
Về menu, quán võng thường bán nước giá phổ thông, nên quầy nên gọn, gần khu võng để rút ngắn đường bưng. Mô hình này gần với quán cóc ở cách vận hành, xem thêm bài quán cafe cóc.
Dự án liên quan
Nắng Decor hiện chưa có dự án quán cafe võng trong danh mục công khai, nên bài này không dẫn một dự án võng cụ thể. Gần nhất về loại mặt bằng là Hyme Coffee (Bình Dương, khoảng 450 m², Nắng Decor thiết kế không gian), một khuôn viên rộng với nhiều góc ngồi ngoài trời, và Kang Coffee Hiệp Thành (Thủ Dầu Một, khoảng 250 m², Nắng Decor thiết kế không gian) có khu sân vườn giữa đô thị. Các dự án khác có tại danh mục quán cafe, quy trình thiết kế toàn quán xem ở bài thiết kế quán cafe. Chi phí khu võng phụ thuộc chủ yếu vào diện tích mái che và kết cấu treo; có thể ước tính theo hạng mục trên trang dự toán chi phí.
Năm lỗi hay gặp
- Treo võng vào tường gạch hoặc cột không tính lực. Móc bật ra khi khách ngồi mạnh, rất nguy hiểm.
- Võng xếp quá sát. Khách đung đưa va vào nhau, lối đi bị võng phình chặn.
- Mái ngắn hơn võng. Nắng chiều chiếu vào chân hoặc đầu người nằm.
- Không có võng thay. Võng ẩm, có mùi vào mùa mưa.
- Nền đất trần. Mưa xuống thành bùn, muỗi nhiều.
Câu hỏi thường gặp
Khoảng cách treo võng bao nhiêu là hợp lý?
Với võng người lớn thông dụng, hai móc thường cách nhau khoảng 2,8–3,5 m và cao khoảng 1,6–1,8 m so với nền (tham khảo). Nên đo võng thật rồi treo thử để đáy võng khi có người nằm cách nền khoảng 40–50 cm. Võng dài hơn thì cần khoảng cách móc lớn hơn.
Quán cafe võng cần bao nhiêu diện tích?
Mỗi võng chiếm một dải dài khoảng 3–3,5 m và rộng khoảng 1,2–1,5 m, chưa kể lối đi. Cộng lối đi giữa hai hàng từ 1,2 m, quầy, nhà vệ sinh và chỗ đỗ xe, quán võng cần nhiều đất hơn quán ghế cùng số khách. Nên vẽ mặt bằng trước khi quyết định số võng.
Treo võng vào cây có an toàn không?
Chỉ an toàn khi cây lớn, khỏe, đã được kiểm tra và dùng đai bản rộng bảo vệ vỏ. Không treo vào cành và không treo vào cây đang yếu. Với quán kinh doanh nhiều võng, khung thép hoặc cột bê tông vẫn là lựa chọn chắc chắn hơn.
Nên dùng loại võng nào cho quán?
Võng lưới dù hoặc vải dù mau khô, dễ giặt và bền với thời tiết, hợp quán ngoài trời. Võng cotton êm hơn nhưng lâu khô, hợp khu có mái kín. Dù chọn loại nào, nên có số võng dự phòng để thay xoay vòng.
Bài viết do đội thiết kế Nắng Decor biên soạn từ kinh nghiệm thiết kế quán cafe sân vườn và ngoài trời tại TP.HCM, Bình Dương, Đồng Nai và các tỉnh lân cận. Kích thước nêu trong bài là mốc tham khảo; kết cấu treo cần được kỹ sư kiểm tra theo công trình thực tế. Mái lá, mái tranh và vật liệu dễ cháy cần tham khảo QCVN 06:2022/BXD và hỏi cơ quan PCCC địa phương.
Bạn có một khu đất muốn làm quán võng? Gửi kích thước và vài tấm ảnh hiện trạng cho Nắng Decor qua trang liên hệ để được góp ý cách xếp hàng võng, mái che và lối đi.
